Rodzaje okien do mieszkania i domu: materiały i kształty
Rodzaje okien rozróżnia się według trzech cech: materiału ramy (PCV, aluminium, drewno lub drewno z aluminium), kształtu (prostokątne, łukowe, trapezowe, okrągłe) i sposobu otwierania (rozwierne, uchylno-rozwierne, przesuwne, stałe). Do mieszkania zwykle wystarczy dobre okno PCV, a do domu z dużymi przeszkleniami częściej wybiera się aluminium.
Spis treści
- Rodzaje okien według materiału ramy
- PCV, aluminium czy drewno: porównanie
- Kształty okien: nie tylko prostokąt
- Sposoby otwierania okien
- Parametry, które odróżniają dobre okno
- Jakie okna do mieszkania, a jakie do domu?
- Okna do łazienki, kuchni i na poddasze
- Najczęstsze pytania
Rodzaje okien według materiału ramy
Jeszcze kilkadziesiąt lat temu w blokach i domach królowały drewniane okna malowane na biało, z dwiema warstwami szyb, które przy myciu trzeba było rozkręcać. Współczesne okna myje się bez rozkręcania, lepiej trzymają ciepło, są szczelniejsze i trudniejsze do sforsowania. Pierwszy i najważniejszy podział to materiał, z którego zrobiona jest rama.
Okna PCV
Okna z tworzywa, potocznie plastikowe, to najczęstszy wybór w polskich domach. Profil z twardego PCV ma w środku kilka komór powietrznych i stalowe wzmocnienia. Dawniej standardem były trzy komory, dziś produkuje się profile 5- i 7-komorowe o głębokości od 70 do 82 mm, np. Wiśniowski PRIMO 82 ma 7 komór i 82 mm głębokości.
Profile mogą być białe, barwione albo okleinowane, także na kolory przypominające drewno. Więcej o tym, czym różnią się modele, piszemy w ofercie okien PCV.
Okna aluminiowe
Aluminium jest lekkie, a przy tym bardzo sztywne, dlatego z niego robi się duże przeszklenia, okna narożne i witryny. Współczesne profile mają przekładki termiczne, które oddzielają część zewnętrzną od wewnętrznej, więc rama nie wychładza się jak w dawnych oknach aluminiowych. Najlepsze systemy, np. Aluprof MB-86 AERO z wkładami z aerożelu, osiągają Uw od 0,72 W/(m²K). Szczegóły znajdziesz w ofercie okien aluminiowych.
Okna drewniane
Drewniane ramy robi się najczęściej z drewna iglastego: sosny, świerku albo modrzewu, rzadziej z dębu czy eukaliptusa. Modrzew najlepiej znosi deszcz i słońce, a sosna i świerk dobrze izolują. Drewno wymaga jednak okresowego odnawiania powłok, zwłaszcza od strony południowej i zachodniej.
W MAT-POL sprzedajemy okna PCV i aluminiowe. Jeśli podoba Ci się wygląd drewna, zapytaj o okleiny drewnopodobne: dają podobny efekt bez malowania ram.
Okna drewniano-aluminiowe
To drewniana rama osłonięta od zewnątrz nakładką z aluminium. Od środka masz ciepły wygląd drewna, a od strony pogody odporny metal. Takie okna mieszczą grube pakiety szyb, co pomaga w izolacji cieplnej i akustycznej.
PCV, aluminium czy drewno: porównanie
Tabela zbiera najważniejsze różnice między materiałami. To uproszczenie, bo w każdej grupie są systemy tańsze i droższe, słabsze i lepsze.
| Materiał | Mocne strony | Na co uważać | Gdzie pasuje |
|---|---|---|---|
| PCV | dobra izolacyjność, łatwe mycie, wiele kolorów, rozsądna cena | przy bardzo dużych skrzydłach mniejsza sztywność niż aluminium | mieszkania, większość domów, wymiana okien w starszych budynkach |
| Aluminium | sztywność, wąskie ramy, duże formaty, odporność na wilgoć | zwykle wyższa cena, wymaga systemu z przekładką termiczną | tarasy, narożniki, witryny, nowoczesne bryły |
| Drewno | naturalny wygląd, dobra izolacyjność | regularne odnawianie powłok, zwykle wyższa cena | domy w stylu dworkowym, budynki zabytkowe |
| Drewno z aluminium | drewno w środku, metal od strony pogody | najwyższy koszt z tej czwórki | domy, w których zależy Ci na drewnie bez konserwacji z zewnątrz |
Szersze porównanie w kontekście nowoczesnej bryły domu znajdziesz w artykule okna do nowoczesnego domu: PCV, aluminium czy drewno.
Kształty okien: nie tylko prostokąt
Standardem jest okno prostokątne, jedno- lub wieloskrzydłowe, ustawione w pionie albo w poziomie. Coraz częściej zamawia się jednak okna zakończone łukiem, okrągłe, trapezowe i trójkątne, np. w szczycie domu z dachem dwuspadowym. Nietypowy kształt ogranicza sposób otwierania i dobór osłon, a łuki wymagają gięcia profili. Wyjaśniamy to w artykule o nietypowych oknach PCV.
Inne kraje mają też własne tradycje. W Wielkiej Brytanii popularne są okna angielskie ze skrzydłami przesuwanymi w pionie, które zostawiają wolne miejsce przy oknie.
Sposoby otwierania okien
Sposób otwierania wybierasz osobno dla każdego skrzydła, a im więcej funkcji, tym zwykle wyższa cena. Najczęściej spotkasz takie rozwiązania:
- rozwierne: skrzydło otwiera się do środka jak drzwi,
- uchylne: skrzydło odchyla się górą, wygodne do wietrzenia,
- uchylno-rozwierne: łączy obie funkcje, zmieniasz je obrotem klamki,
- przesuwne: skrzydło jedzie równolegle do ściany, dobre przy dużych wyjściach na taras,
- obrotowe: skrzydło obraca się wokół osi pionowej lub poziomej, spotykane w oknach nietypowych,
- stałe: okno się nie otwiera, ale daje najwięcej szkła przy najwęższej ramie.
W oknach wieloskrzydłowych decydujesz też, czy między skrzydłami będzie słupek stały, czy ruchomy. Słupek ruchomy daje pełne otwarcie bez przegrody na środku, a układ może być lewy, prawy albo z częścią środkową stałą.
Parametry, które odróżniają dobre okno
Z wyglądu dwa okna mogą być identyczne, a różnić się tym, ile ciepła i hałasu przepuszczają. Porównuj przede wszystkim te wartości:
- Uw: współczynnik przenikania ciepła całego okna, im niższy, tym lepiej. W ogrzewanym budynku nie może przekraczać 0,9 W/(m²K) dla okien w ścianach i 1,1 W/(m²K) dla okien połaciowych (warunki techniczne, od 31 grudnia 2020 r.),
- Ug: ten sam współczynnik, ale tylko dla szyby. Pakiet z trzech szyb w układzie 4/18/4/18/4 osiąga Ug = 0,5 W/(m²K),
- g: jaką część energii słonecznej przepuszcza szyba. Zimą wysokie g pomaga, latem grozi przegrzaniem, dlatego przepisy wymagają, by okno razem z osłonami przepuszczało latem nie więcej niż 0,35,
- Rw: izolacyjność akustyczna w decybelach. Im wyższa, tym ciszej w środku, co ma znaczenie przy ruchliwej ulicy,
- szczelność: klasy przepuszczalności powietrza i wodoszczelności, np. w systemie Aluprof MB-86 to klasa 4 i E 1500.
Zwróć uwagę, żeby w ofertach porównywać te same wartości. Ug z ulotki wygląda lepiej niż Uw, ale to Uw pokazuje, ile ciepła ucieknie przez całe okno.
Jakie okna do mieszkania, a jakie do domu?
W mieszkaniu w bloku najczęściej wystarczy dobre okno PCV z pakietem dwu- lub trzyszybowym. Liczy się przede wszystkim cisza i szczelność, a przy wentylacji grawitacyjnej także nawiewnik albo mikrowentylacja, żeby szczelne okna nie odcięły dopływu powietrza. Jeśli mieszkasz przy ruchliwej ulicy, zapytaj o pakiet akustyczny z szybami o różnej grubości.
W domu jednorodzinnym masz więcej swobody. W pokojach zwykle sprawdza się PCV, a salon z wyjściem na taras albo narożne przeszklenie to miejsca, w których aluminium pokazuje przewagę. Okna na parterze warto wyposażyć w okucia antywłamaniowe klasy RC2 i klamki z kluczykiem, a duże przeszklenia od południa w rolety zewnętrzne lub żaluzje fasadowe.
Okna do łazienki, kuchni i na poddasze
Niektóre pomieszczenia mają swoje wymagania, o których łatwo zapomnieć przy zamawianiu okien do całego domu:
- łazienka: wilgoć musi mieć ujście, więc przyda się nawiewnik albo mikrowentylacja, a szyba może być matowa lub ornamentowa,
- kuchnia: okno nad blatem często robi się poziome i szerokie, a skrzydło uchylne pozwala wietrzyć bez odsuwania rzeczy z parapetu,
- poddasze: okna połaciowe montuje się w dachu i obowiązuje je osobny limit Uw 1,1 W/(m²K), a do ich zasłaniania dobiera się m.in. plisy.
Kiedy wiesz już, jaki rodzaj okien pasuje do Twojego domu, kolejny krok to pomiar i dobór systemu. Jak wygląda cała wymiana, opisaliśmy w poradniku wymiana okien krok po kroku.
Najczęstsze pytania
Jakie są rodzaje okien?
Okna dzieli się najczęściej według materiału ramy, kształtu i sposobu otwierania. Pod względem materiału masz okna PCV, aluminiowe, drewniane i drewniano-aluminiowe. Kształtem mogą być prostokątne, łukowe, okrągłe, trapezowe lub trójkątne. Otwierają się rozwiernie, uchylnie, uchylno-rozwiernie, przesuwnie, obrotowo albo są stałe.
Jaki materiał okien wybrać do mieszkania w bloku?
Do mieszkania w bloku najczęściej wybiera się okna PCV, bo dobrze izolują, łatwo je utrzymać w czystości i kosztują mniej niż aluminium czy drewno. Ważniejszy od samego materiału jest pakiet szybowy, zwłaszcza przy ruchliwej ulicy, gdzie przydaje się szyba akustyczna. Przy wentylacji grawitacyjnej zadbaj o nawiewnik lub mikrowentylację. Aluminium ma sens głównie przy dużych przeszkleniach balkonowych.
Czym różnią się okna PCV od aluminiowych?
Okna PCV są zwykle tańsze i świetnie sprawdzają się przy typowych wymiarach, a aluminiowe są sztywniejsze i pozwalają zrobić duże przeszklenia z wąską ramą. Dobre systemy obu rodzajów mają zbliżoną izolacyjność, np. Wiśniowski PRIMO 82 osiąga Uw od 0,76 W/(m²K), a Aluprof MB-86 AERO od 0,72 W/(m²K). Aluminium nie chłonie wilgoci i nie wymaga malowania. PCV daje za to większy wybór w niższej cenie.
Na jakie parametry zwrócić uwagę przy wyborze okien?
Najważniejszy jest współczynnik Uw całego okna, który w ogrzewanym budynku nie może przekraczać 0,9 W/(m²K). Oprócz tego sprawdź Ug szyby, izolacyjność akustyczną Rw przy głośnej okolicy oraz klasy szczelności. Przy dużych oknach od południa znaczenie ma też współczynnik g, bo decyduje o nagrzewaniu latem. Na parterze dopytaj o okucia w klasie RC2.
Czy kolor okien ma znaczenie?
Kolor okien ma znaczenie głównie estetyczne, bo parametry cieplne zależą od profilu i szyby, a nie od barwy. Okna nie muszą być białe: profile PCV można okleić na kolory drewna, antracyt czy szarość, a aluminium malować proszkowo na dowolny kolor z palety RAL. Kolor zewnętrzny i wewnętrzny mogą się różnić. Dzięki temu łatwo dopasować okna do elewacji i wnętrza jednocześnie.
Jakie okno wybrać do łazienki?
Do łazienki wybierz okno z nawiewnikiem albo mikrowentylacją, żeby wilgoć miała ujście nawet przy zamkniętym skrzydle. Dobrze sprawdza się skrzydło uchylne, bo pozwala wietrzyć bez szerokiego otwierania. Dla prywatności stosuje się szybę matową lub ornamentową. Materiał ramy ma mniejsze znaczenie, choć PCV i aluminium dobrze znoszą wilgoć.
Okna PCV i aluminiowe dobierzesz u nas w salonie w Białymstoku. Zobacz naszą ofertę okien albo zadzwoń: 791 699 877.